Ozellikle Turkiye icin konusmak gerektiginde egitim sistemimizin sinav sisteminde yarisa dayali ve dersanelere bagimli oldugunu biliyoruz. Sinavlarin ise cogunlukla kisa surede bilgiyi olcmeye dayali yapisi sinav oncesi okulda ve dersenede yapilan hazirliklari uygulamadan uzak ve ezberci yapmakta ve genclerimizin en basta yaraticiliklari olmak uzere bir cok yetenekleri ve farkliliklari korelmektedir. Bu ve benzeri nedenle olsa gerektir insan kaynaklari ilanlarinda universite diplomasi yaninda bir cok farkli beceri ve deneyim arayisi icinde oluruz.

Egitim sisteminde yer alan bir cok okulun ve dersanenin uluslararasi egitim standartlari acisindan akredite yada baska bir deyisle guvenilir olmadigini biliyoruz. Nitekim son zamanlarda gelismekte olan ulkelerde gerceklestirilen bir cok egitim reform projesi egitim kurumlarinin akredasyonuna dayanmaktadir. Bununla birlikte cogunlukla devlet odakli ve memur dusuncesiyle calisan insanlarin katkilariyla islevini yitirmis olan egitim sisteminin yine cogunlukla devlet destekli, uzun vadeli reform projeleriyle duzeltilmesi kolay degildir. Zaten bu gercegin farkinda olan proje tasarlayicilari bu tur reform girisimlerinde istihdami yaratacak olan sosyal ortaklar ve ozel sektorun katkisini harekete gecirmeye cabalamaktadir. Birakin komple bir okul sistemini sadece tek bir okulun bile top yekun akredite olmasi hem oldukca mesakkatli ve yeterli duzey yakalanamadigi icin cogu zaman nadir gerceklesen bir degisimdir. Ornek vermek gerekirse Avrupa Okullar Birligince akredite olmus okul sayimiz bir elin parmaklarini gecememistir.

Okullarin sertifikasyonunu hedefleyen projeler bir yandan devam ederken ( nitekim su an calistigim MEGEP projesi mesleki egitimin ve kurumlarin sertifikasyonunu hedeflemektedir) onerdigim model becerilerin sertifikasyonuna dayanan ve tamamen ozel sektorun onde gelen aktorlerinin icinde yer aldigi ve "bu programa katilirsaniz programda edindiginiz deneyim is hayatina girdiginizde bu aga dahil olan su su su holdingler ve sanayi kurumlarinca ise alimda dikkate alinacaktir" tarzinda bir yapi kurmayi hedeflemektedir.

Ornek vermek gerekirse okullarimizda ve bu arada dersanelerde bulus yetenegi ve arastirma becerisini gelistiren deneyler yapilamamaktadir. Ogretmenlerin bilgisizligi ve yetersizligi, malzeme ve kaynak eksikligi, aliskanlik ve kultur yoklugu vs bir cok nedenlerle deneylerin kucuk yaslardan itibaren yapilmamasi bir sure sonra cocuklarimiz ve genclerimizi bulusa goturen bir cok beceri ve yetenegin korelmesine neden olmaktadir. Bu beceri eksikligini gidermek uzere www.yalcineli.com/new_page_50.htm  adresinde detaylari anlatilan, Ankara'da 3 merkezde uygulanmaya baslanmis olan proje benzeri bir cok yaratici projenin icinde yer aldigi ve ozel sektorce desteklendigi bir beceri sertifikasyon kurumu veya agi kuruldugunu dusunun. Ozel sektor ve sosyal ortaklar universite diplomasi yaninda bu agda gerceklesen projelerde kazanilan becerilerin sertifikalandirilmasini ise alimda dikkate alacagini ciddi bir sekilde ifade eder ve duzenleyecekleri kampanyalar ile bu konuda toplumun bakisinda onemli bir degiklik saglar ise bu defa veliler cocuklarini ezberci ve sinav sistemine dayali dersanelere gondermek yerine uluslararasi standartlara uyumlu programlarin yer aldigi bu agdan yada ozel marka(lar)dan faydalanmaya tesvik edeceklerdir. Ozel sektor ruhunu tasiyan dersaneler de kendilerini bu ag icine girmeye zorlayarak bir anlamda akredite olacak, yapisal degisiklige gitme ve okul sisteminde tikanan yada eksikligi hissedilen yaratici ve siradisi becerilerin kazandirildigi programlar gelistirme ihtiyaci hissedeceklerdir.

Insan kaynaklari yoneticilerinin aradigi ve bu arayisa cozum olma dusuncesiyle egitim sirketlerinin ezberci yapi icinde verilmesi mumkun olmadigi icin gecikmis de olsa yetiskinlere yonelik vermeye calistigi liderlik, yaraticilik, girisimcilik, tahmin yetenegi, iletisim, satis ve pazarlama becerisi, ikna yetenegi, takim calismasi, NLP, empati, mizah anlayisi , kulturler arasi egitim, sportif ve sanatsal yetenekler, bilgi yonetimi vb bir cok becerinin cok daha erken yasta genclere kazandirilacagi deney eksikligini gidermeye calisan Bulus ve Sihirbazlik Okulu projesi gibi bir cok proje ve programlarin bu markalasmis ag icine girebilme yarisiyla ulkede egitim sisteminin gelismesine yonelik onemli bir yatirim ve istihdam firsati yaratilmis olacaktir. Bu konuda buyuk resmin tablolastirildigi ve http://www.yalcineli.com/new_page_64.htm adresinde yer alan Geleceğin Merkezleri Projesi daha da aydinlatici ip uclari icermektedir.

Artik ozel sektor yada STK anlayisiyla bu agin en kisa zamanda kurulmasi icin harekete gecme zamani. Aksi halde her gecen gun artan insan kaynaklari ve entellektuel sermaye israfinin onune gecmek imkansiz hale gelecektir. Ozel sektor ve sosyal taraflarin global dunya ile rekabet edebilmek, gelecegi kazanmak ve hayatta kalabilmek icin bu cagriyi dikkate alacaklarini umuyorum.

Sorun yanlis kurulmus veya kendini yenilemeyen sistemler icinde onunu goremeyen egitimcilerde yada yoneticilerde degil sorun sistemde ve cozum egitim sisteminden ne tur bir cikti bekledigine karar vermek ve buna gore ciktilari sekillendiren sistemin gelisimi icin parlak projelere destek vermek veya vermeme tercihini elinde bulunduran yatirimcilarda, ozel sektorde, sosyal ortaklarda ve sivil toplum kuruluslarinda.

1. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde olmayan meslek standartlarını belirleyen ulusal sistemlerin kurulmasının ekonomik olarak pahalı ve süre olarak da zaman alıcı olmasının getirdiği bulanık ve çaresiz ortamda uluslararası rekabetin getirdiği insan kaynakları gereksinimlerinin karşılanması ve kariyer mobilitesi açısından mesleki becerilere olan güvenin bir banka kartı kadar sağlanmış olduğu sistemlere olan acil ihtiyaç
2. Meslekler için gerekli olan beceriler kümelerinin ve bu becerileri oluşturan bileşenlerin (modüler yapıdaki kredilerin) yapısının zaman içinde bir canlı gibi değişmesinden dolayı insan kaynağı pazarının ve bu pazarı besleyen modüler yapıya geçemeyen hantallaşmış eğitim sistemlerinin gereksinimleri yeterince karşılayamamasından doğan kalitesizlik sorunu
3. Mesleki eğitimlerin tasarlanmasında kullanılan mesleki becerilerin analiz ve tanımında iş dünyasının yol gösterici olmasına rağmen eğitimlerin büyük çoğunluğunu belirlemede etkin olan eğitim kurumlarının egitimleri tasarlamada 6-15 yıl kadar iş dünyasından geride kalmasından doğan sorunlara karşılık ve bilgi teknolojilerinin gelişmiş olmasına rağmen iki dünya arasında iletişimi hızlandıracak yeni bir bilgi yönetim mekanizmasına olan ihtiyaç
4. İşyerlerinde edinilen mesleki deneyimlerin eğitim kurumlarında edinilen daha standartlaştırılmış öğrenimlere göre kariyer açısından gittikçe artan önemine rağmen işyeri deneyimlerinin eğitim standartları açısından daha zayıf olmasından dolayı işgücü piyasasında oluşan kaotik ve karmaşık bilgileri düzenleyecek pratik ve standart getirici bir sisteme olan ihtiyaç
5. Özellikle hızla gelişen iş dünyası, hayat boyu öğrenme baskısı ve bireysel gelişim gereksinimleri açısından bakıldığında işsiz kalan yada iş değiştirmek isteyen insanların çoğunun bir başka mesleğe geçişi düşünmek zorunda kaldığı durumlarda sahip oldukları mesleğin kazanılması sırasında elde ettikleri beceri kümelerinin bazılarının bir başka mesleğin kazanılmasında zayi etmeden kullanılabilmeleri mümkün iken bu kaynağın kullanılmasına imkan tanıyacak ve sahip olunan becerileri tanıyacak bir yapı olmadığından dolayı oluşan yaşam israfından doğan işsizliğin azaltılma ihtiyacı
6. Tanınmayan yada kaydedilmeyen mesleki deneyim, bilgi ve becerilerin tanınacağı ,değer kazandırılacağı ve özgeçmişlerde özellikle diplomaların güvenilirlik ve yeterliliklerinin azalmasıyla birlikte gittikçe daha çok aranmaya başlanan kazanılmış ek beceriler ile ilgili bilgilere olan güvenin özellikle Microsoft benzeri uluslararası tanınan seritifikalarda olduğu gibi artacağı bir sisteme olan ihtiyaç
7. Meslekleri oluşturan beceri haritalarında ölçülmesi daha kolay olan teknik becerilerden , ölçülmesi çok daha zor olan genel becerilere doğru olan kaymanın ve becerilerin düzeyleri, derinliği, edinilme ve geçerlilik süreleri ile ilgili karmaşıklık karşısında geleneksel eğitim kurumlarının gittikçe artan yetersizliği yanında yeni çözümler geliştirecek aktörlerin etkin rol oynayabileceği akredetitasyon sistemleri ile ve bilgi yönetim sistemlerine olan ihtiyaç

Özgeçmiş hazırlayan ve özgeçmişindeki bilgilerin işverenler açısından daha güvenilir olmasını isteyen dünyadaki bütün bireylerin kullanabileceği bir yaşam(gelişim) kartı ile bireylerin hayatlarının her aşamasında edinecekleri mesleki ( teknik ve genel) becerileri kaydedebilecekleri bir bilgi yönetim sistemi kurulması hedeflenmektedir.

Bu kartı kullanacak olan bireyler ;

İşverenlerin gereksinimlerine göre aradıkları bireyleri seçerken aradıkları özelliklere göre sistem tarafından önlerine konulmuş olan en uygun özgeçmişleri, doğrudan bireylerin verdiği bilgiler ile sisteme kayıtlı hizmet sağlayıcılar tarafından onaylanmış bilgilerle karşılaştırabilecekleri ve gerektiğinde edinilmiş deneyimlerin bileşenlerinin içerildiği çok daha detaylı bir dökümünü bir rapor halinde elde edebilecekleri bir sistem kurulması düşünülmektedir.

Daha da önemlisi sistemin güvenilirliğine destek veren kurucu niteliğindeki iş dünyasının önemli aktörlerinin ve sistemde oluşan kaynaklarla oluşturulacak bir akreditasyon sistemi içinde özellikle ölçümü zor olan fakat iş dünyasının genel mesleki beceriler konusunda gittikçe artan gereksinimlerine cevap verecek yaratıcı öğrenme hizmetlerinin gelişebileceği Microsoft sertifikaları benzeri sertifikasyona dayanan uluslararası bir öğrenme hizmetleri rekabet sistemi kurulması düşünülmektedir.

Projenin Getirisi: Bu konuda kaba bir hesaplama yapmak projenin ekonomik getirisi konusunda bir fikir verebilir.

Düşünüldüğünde yıllık 6 milyar dolarlık bir pazar oluşacağı söylenebilir. Bu pazarda sistemin ihtiyaç duyacağı mobil bilgi aktarım sistemleri ile bilgilerden faydalanacak işverenlerin ödeyeceği yıllık aidat bedellleri düşünüldüğünde toplam 10 milyar dolara yakın bir pazarın yaratılabileceği düşünülebilir. Sistemin olgunlaşma süresi 10-20 yıl alsa bile bu sistemi ilk kuranlar kazanacağı gibi bir süre sonra bu kart bir banka kartının taşıdığı özellikler kazandırılacağı için finans kurumları tarafından da bir yatırım olarak görülerek kuruluş aşamasında oluşacak olası masraflar desteklenebilir.

 Bu projenin daha iyi anlaşılabilmesi için Ulusal Yeterlilik Sistemi ile ilgili çalışmanın incelenmesi gerekmektedir.