|
|
|
KÜÇÜK MUCİTLER DENEYLERİNDEN ÖRNEKLER
Danseden para: Bu aktivitede boş ve kullanılmış bir cam şişe kullanıyoruz. Bir soda gazoz veya içki şişesi olması önemli değil.Sadece ağız kısmının üzerine bir bozuk para ( eski paralar daha büyük oldukları için daha iyi oluyor) veya tavla pulu konulduğunda kapanacak boyutta olmasına dikkat edilmelidir. ( Parayı kullanırken temiz olmayabileceği için önceden yıkayınız) Şişeyi buzdolabının buzlukta veya bir buz dolu kapta en az bir beş-on dakika kadar ( süre uzun olursa daha iyi sonuç alınır) soğutuyoruz. Daha sonra izleyicilerin gözü önünde şişenin üzerine bozuk parayı ( yada tavla pulunu) yerleştiriyoruz. Burada en önemli nokta para ile şişenin temas eden yüzeyi arasında hava sızıntısının olmaması için bir miktar suyla veya yada tükrüğümüzle paranın temas eden tarafının ıslatılması gerekmektedir. Elimizle şişeyi sıkıca tutarak hoku-poku diyebilirsiniz. Para bir süre sonra zıplamaya başlayacaktır. Bu olayın gerçekleşmesi sırasında farkında olmadan şişenin içindeki sıkışmış havayı elimizin sıcaklığı ile ısıtıyoruz. Isınan hava genleşmek istiyor ve ve bir basınç oluşturarak parayı kaldırmaya çalışıyor. Hava kaçınca para yükselip tekrar düşüyor ve bir nevi dans ediyor. Şişe içindeki hava elimizin sıcaklığı ile yeterince sıcaklaşıncaya kadar bu etkiyi izleyiclere gösterebilirsiniz.
Tuz-balon numarası: Yere serilmiş bir gazete üzerine bir miktar tuz dökün. Daha sonra elinize aldığınız balonu yünlü bir kumaşa sürterek elektriklenmesini sağlayın. Yünlü kumaş yanında perdelik kumaşlar hatta pamuklu kumaşlar da olabilir. Sürtme sonucunda elektiriklenmenin istenen düzeyde gerçekleşip gerçekleşmediğini görmek için balonu yüzünüze yalşatırın. Tüylerinizin kımıldaması ve dikleşmesi oluyorsa yeterince elektirklenmiştir. Daha sonra bu balonu yavaşça yerdeki tuza yaklaştırın. Tuz tanecikler sanki yerden yukarıya doğru bir sağnak yağmur oluştururcasına havalanacak ve sonra ya balona yapışacak yada yere döneceklerdir. Bu aktiviteyi nane yada toz biberle de yapabilirisiniz ve daha etkili olacaktır. Bu aktivite ancak nemsiz ortamlarda sonuç verecektir. O nedenle deniz kenarında yüksek sıcaklıklı ve nemli ortamlarda denemeniz sonucunda başarıya ulaşmanız son derece zordur.
Elmanın Sesi: Evet elmanin sesi olur mu demeyin? Kulaklariniza inanmasaniz da son derece pratik malzemeler kullanarak bu sesi cocuklara dinletmek onlarin beyinlerinde ve hafizalarinda unutulmaz bir deneyim ve merak olusturucu ilgi olusturacaktir.Elma limon portakal salatalık veya patlıcan gibi farkli meyve ve sebzelerle yapilabilecek bir aktivite bu. Bu meyvelerden biri ile bir demir çivi ( biraz buyuk olsun) , 10 cm bakır ciplak kablo (telefon kablosu veya tv baglanti kablolarindan cikarilabilecek kucuk bir parca olabilir) ve bir bilgisayar hoparloru (ya da kulaklik) gereken malzemeler. Hoparloru elektrige takin ve calisir duruma getirin.Elmaya civiyi batirin. Civinin bir kac cm uzagina da bakir kabloyu batirin. Hoparlorun bilgisayara baglandigi kablonun jack denilen giris kismi 3 bolmeden olusur. Bunun alt kismini civiye dokundururken bakir kablonun ucunu jack'in orta kismina dokundurun. Acik olan hoparlorden tık diye bir ses duyacaksiniz. Eger bakir kabloyu kesikli olarak orta bolmeye dokundurusaniz tık-tık-tık seklinde sesi acik bir sekilde duyabilirsiniz. Farkli meyve yada sebzelerle yaptiginizda farkli bir ses olusmuyor. Hepsinde ayni tık-tık tık lar elde ediliyor. Peki bu ses nerden geliyor? Limon elma vb meyve ve sebzelere batirilan farkli iki metal bu cisimlerde kimyasal reaksiyonlar sonucu bir potansiyel farki yani bir pil benzeri kucuk bir elektirik akimi olusmasini saglar.Bu akimi bilgisayar hoparlorune vererek hoparlorde ses olusturmus oluyoruz. Hoparlor yok ise kucuk bir kulaklik da kullanabilirsiniz? Seslerde bir fark bulamayabilirsiniz ama eger bulunabilirse hassas bir akim olcer yada multimetre ile olusan akim farklarini olcmek de mumkun... |